Tôi quen Bác sĩ Nguyễn Ngọc Tú đến nay đã gần 1 năm. Trong quãng thời gian đó, điều khiến tôi nhớ nhất không phải là chức danh hay bằng cấp, mà là những cuộc trò chuyện rất đời: có lúc là niềm vui khi một ca can thiệp bào thai thành công, có lúc là sự im lặng rất lâu sau một ca bệnh không thể giữ được thai dù đã cố gắng hết sức. Với tôi, anh là một bác sĩ đúng nghĩa – làm nghề bằng trách nhiệm, bằng kiến thức và bằng cả sự day dứt của người hiểu rất rõ giới hạn của y học.
Ngay từ những lần tiếp xúc đầu tiên, tôi đã nhận ra anh không phải kiểu bác sĩ thích nói về thành tích cá nhân. Anh nói nhiều hơn về những điều còn dang dở, những câu “giá như” luôn lặp lại: giá như thai được phát hiện sớm hơn, giá như mẹ bầu được tư vấn đúng ngay từ đầu. Chính những trăn trở đó đã đưa anh đến với Y học Bào thai – một lĩnh vực rất khó, rất hẹp, nhưng có thể tạo ra sự khác biệt rất lớn cho số phận của một em bé.
Khởi đầu như bao bác sĩ Sản khoa khác
Bác sĩ Nguyễn Ngọc Tú bước vào nghề y theo con đường quen thuộc của nhiều người: học bác sĩ đa khoa, sau đó theo định hướng Sản Phụ khoa và làm việc tại các bệnh viện lớn. Những năm đầu làm nghề là quãng thời gian anh tiếp xúc với rất nhiều thai kỳ khác nhau, từ những ca hoàn toàn bình thường cho tới các thai kỳ nguy cơ cao.
Chính trong giai đoạn này, anh dần nhận ra một thực tế khiến mình day dứt: rất nhiều bất thường của thai nhi không phải là không thể phát hiện, mà là không được phát hiện đủ sớm. Khi thai đã lớn, khi biến chứng đã rõ ràng, lựa chọn của bác sĩ và gia đình đều trở nên hạn chế. Có những ca khiến anh ám ảnh chỉ vì một câu hỏi rất đơn giản: nếu biết sớm hơn thì mọi chuyện có khác không?
Bước ngoặt mang tên Y học Bào thai
Quyết định đi sâu vào Y học Bào thai không phải là lựa chọn dễ dàng. Đây là lĩnh vực đòi hỏi bác sĩ phải học rất sâu về siêu âm, sinh lý thai nhi, di truyền học, và chấp nhận áp lực tâm lý rất lớn. Ở Việt Nam, số bác sĩ theo đuổi lĩnh vực này không nhiều.
Những năm được đào tạo và tu nghiệp ở nước ngoài đã thay đổi rất nhiều cách anh nhìn nhận một thai kỳ. Ở đó, thai nhi không chỉ được xem là “một phần của người mẹ”, mà là một bệnh nhân độc lập, có thể chẩn đoán, theo dõi và trong một số trường hợp là can thiệp điều trị ngay từ trong buồng tử cung.
Khi quay về Việt Nam, điều anh trăn trở nhất không phải là áp dụng kỹ thuật nào trước, mà là làm sao để những kiến thức đó phù hợp với điều kiện thực tế của mẹ bầu Việt, để không biến Y học Bào thai thành một lĩnh vực xa vời chỉ dành cho số ít.
Trong một bài viết khác, tôi đã từng chia sẻ kỹ hơn về hành trình nghề nghiệp, các mốc đào tạo và những ca can thiệp bào thai tiêu biểu của bác sĩ Tú. Nếu bạn muốn hiểu rõ hơn bối cảnh con đường anh đang đi, bạn có thể đọc thêm tại: 👉 Bs. Nguyễn Ngọc Tú
Can thiệp bào thai – con đường không có chỗ cho sự chủ quan
Can thiệp bào thai trong buồng tử cung là phần khó và áp lực nhất của Y học Bào thai. Chỉ một sai lệch rất nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến cả mẹ và thai. Vì vậy, không phải bác sĩ nào cũng sẵn sàng lựa chọn con đường này.
Hiện nay, bác sĩ Nguyễn Ngọc Tú đang thực hiện nhiều kỹ thuật can thiệp bào thai phức tạp như truyền máu thai nhi trong buồng tử cung, dẫn lưu dịch màng phổi, dẫn lưu bàng quang thai nhi và xử lý các tình trạng đe dọa trực tiếp tới sự sống của thai. Với mỗi ca can thiệp, anh đều cân nhắc rất kỹ chỉ định, tiên lượng và trao đổi rõ ràng với gia đình trước khi quyết định.
Điều tôi rất nể ở anh là sự thận trọng. Anh không can thiệp bằng mọi giá. Với anh, không làm gì cũng có thể là một quyết định y khoa đúng, nếu điều đó an toàn hơn cho mẹ và em bé.
Vì sao Y học Bào thai không thể làm “đại trà”
Không phải mẹ bầu nào cũng cần đến bác sĩ chuyên sâu về Y học Bào thai, nhưng khi đã cần thì không thể thay thế bằng sự làm quen tay. Y học Bào thai đòi hỏi bác sĩ phải đọc được những dấu hiệu rất sớm, rất nhỏ trên siêu âm – những dấu hiệu mà nếu không làm chuyên sâu sẽ rất dễ bỏ qua hoặc đánh giá sai mức độ.
Tôi từng nghe bác sĩ Tú nói rằng, có những bất thường nhìn qua tưởng như rất nhẹ, nhưng nếu đặt trong bối cảnh toàn bộ thai kỳ thì lại mang ý nghĩa hoàn toàn khác. Ngược lại, cũng có những phát hiện khiến mẹ bầu hoảng sợ, nhưng nếu được đánh giá đúng thì vẫn có thể theo dõi an toàn mà không cần can thiệp vội vàng.
Chính vì vậy, Y học Bào thai không phải là làm nhiều ca, mà là làm đúng ca, đúng thời điểm và đúng chỉ định. Bác sĩ làm lĩnh vực này không chỉ chịu trách nhiệm cho một quyết định trước mắt, mà còn cho cả hành trình dài của thai kỳ và những lần mang thai sau đó.
Không chỉ chữa một thai kỳ, mà còn nghĩ cho những lần sau
Một điểm rất khác ở bác sĩ Tú là cách anh nhìn nhận một ca bệnh. Với anh, Y học Bào thai không kết thúc khi vấn đề trước mắt được xử lý xong. Anh luôn quan tâm đến nguy cơ tái phát, yếu tố di truyền và kế hoạch cho những lần mang thai tiếp theo.
Rất nhiều mẹ bầu sau một thai kỳ khó khăn thường mang theo nỗi lo kéo dài. Anh dành thời gian giải thích cặn kẽ, giúp họ hiểu rõ vấn đề và dần lấy lại sự an tâm. Đó là điều không phải bác sĩ nào cũng đủ kiên nhẫn để làm, nhất là trong bối cảnh công việc khám chữa bệnh luôn rất áp lực.
Một con đường khó, nhưng là con đường anh đã chọn
Hơn 20 năm làm nghề, bác sĩ Nguyễn Ngọc Tú đã đồng hành cùng hàng trăm nghìn mẹ bầu và trực tiếp tham gia điều trị nhiều ca bệnh ngay từ trong buồng tử cung – điều mà trước đây không ít gia đình Việt Nam buộc phải ra nước ngoài mới có cơ hội thực hiện.
Nếu phải nói ngắn gọn về anh, tôi sẽ nói rằng: bác sĩ Tú là người chọn đi vào Y học Bào thai khi hoàn toàn có thể chọn một con đường dễ hơn. Con đường đó nhiều áp lực, nhiều trách nhiệm, nhưng đổi lại là cơ hội sống cho những em bé chưa kịp chào đời và sự an tâm cho rất nhiều gia đình.
Khi đặt bác sĩ Tú trong bức tranh rộng hơn về nghề và đạo đức sống
Trong quá trình quan sát và đồng hành, tôi nhận ra một điểm chung giữa bác sĩ Nguyễn Ngọc Tú và những người làm nghề tử tế khác mà tôi từng gặp: họ không đi nhanh, nhưng đi rất sâu.
Tôi từng thấy tinh thần đó ở Nguyễn Hương, một bác sĩ da liễu chọn con đường chữa lành thay vì chạy theo kết quả ngắn hạn. Hai lĩnh vực rất khác nhau – một bên là y học bào thai, một bên là da liễu – nhưng lại gặp nhau ở cùng một điểm: làm nghề không để được khen, mà để không phải hối tiếc về sau.
Nếu bạn muốn đọc thêm một câu chuyện khác, cũng được kể từ góc nhìn quan sát cá nhân như bài viết này, bạn có thể xem: Bs. Nguyễn Hương
Có lẽ, những người tạo ra ảnh hưởng bền vững nhất không phải là người nói hay nhất, mà là người sống đủ thật để người khác, khi nhìn vào, buộc phải soi lại chính mình.
Đọc thêm về Bs. Nguyễn Ngọc Tú: https://drtuyhocbaothai.com/gioi-thieu-bac-sy-nguyen…/
