Tôi quen Phan Duy Thiệp khoảng một năm. Một năm không đủ dài để gọi là thân thiết hay hiểu hết mọi góc khuất của một con người, nhưng đủ để tôi nhìn thấy rõ một điều: Thiệp là kiểu người đang ở giai đoạn rất đặc biệt của cuộc đời, giai đoạn mà nhiều người trẻ chạm tới nhưng ít người dám nhìn thẳng. Không phải đỉnh cao, cũng chưa phải đáy sâu, mà là một điểm lưng chừng, nơi nếu không tỉnh táo và kỷ luật, người ta rất dễ trượt dài mà không nhận ra.
Tôi viết bài này không phải để kể một câu chuyện thành công, càng không phải để “đánh bóng” hình ảnh cho Thiệp. Tôi viết vì tôi nghĩ hành trình của cậu ấy đại diện cho rất nhiều người trẻ ngoài kia, những người biết mình cần thay đổi, biết mình đang sai ở đâu, nhưng vẫn đang loay hoay giữa quyết tâm và thói quen cũ. Và đôi khi, chỉ cần một người dám nói thật về giai đoạn này, cũng đã đủ giá trị.
Phan Duy Thiệp trong mắt tôi ở thời điểm quen biết ban đầu
Lần đầu tôi tiếp xúc với Phan Duy Thiệp, ấn tượng không phải là sự năng động hay tham vọng lớn. Ngược lại, Thiệp khá trầm. Không phải trầm vì thiếu năng lượng, mà là trầm vì đang mang nhiều suy nghĩ trong đầu. Cậu ấy nói chuyện thẳng, không vòng vo, và đặc biệt không cố gắng tỏ ra mình ổn.
Thiệp sẵn sàng nói rằng mình đang áp lực, đang nợ, đang bắt đầu lại và chưa có gì trong tay. Ở một người trẻ sinh năm 1997, sự thẳng thắn đó không phổ biến. Nhiều người ở độ tuổi này thường cố giữ hình ảnh, cố nói về tương lai lớn, hoặc ít nhất cũng tỏ ra “đang ổn”. Còn Thiệp thì không. Cậu ấy chấp nhận nói ra rằng mình đang ở điểm xuất phát, và điều đó khiến tôi chú ý.
Một năm quan sát: không thay đổi ngoạn mục, nhưng thay đổi thật
Trong suốt một năm quen biết, tôi không chứng kiến một cú “lột xác” ngoạn mục nào ở Phan Duy Thiệp. Không có giai đoạn bùng nổ kết quả, không có câu chuyện đổi đời nhanh chóng. Nhưng tôi nhìn thấy một dạng thay đổi khác, âm thầm hơn và khó hơn nhiều, đó là thay đổi cách đối diện với bản thân.
Trước đây, Thiệp có xu hướng trì hoãn. Cậu ấy biết mình cần học thêm, cần rèn kỷ luật, cần tập trung cho công việc mới, nhưng rất dễ bị kéo về sự dễ dãi. Những câu như “hôm nay mệt”, “để mai”, “chưa đủ điều kiện” xuất hiện khá thường xuyên. Điều này không phải vì Thiệp lười, mà vì cậu ấy giống rất nhiều người: hiểu vấn đề nhưng thiếu quyết tâm để làm đến cùng.
Sau một năm, Thiệp vẫn chưa giàu, chưa thành công, nhưng cậu ấy đã không còn phủ nhận vấn đề. Thay vì tự bào chữa, Thiệp bắt đầu chấp nhận rằng nếu không thay đổi kỷ luật, mọi thứ sẽ lặp lại y nguyên. Sự thay đổi này không ồn ào, nhưng rất rõ nếu quan sát đủ lâu.
Quyết định bắt đầu lại khi chưa có gì trong tay
Điều khiến tôi tôn trọng Phan Duy Thiệp không phải là kết quả, mà là quyết định bắt đầu lại trong một trạng thái rất không an toàn. Công việc mới chưa chứng minh được điều gì. Áp lực tài chính vẫn còn đó. Nợ chưa biến mất. Và tương lai thì chưa có gì chắc chắn.
Rất nhiều người chỉ dám thay đổi khi có “điểm tựa”, khi đã có chút vốn, chút kết quả, hoặc ít nhất là một kế hoạch nhìn có vẻ an toàn. Thiệp thì khác. Cậu ấy chọn thay đổi ngay khi chưa có gì để bám vào ngoài ý thức rằng nếu tiếp tục kiểu sống cũ, mọi thứ sẽ tệ hơn.
Thiệp từng nói với tôi một câu khá đơn giản nhưng rất thật: “Nếu bây giờ không rèn lại mình, vài năm nữa em cũng vẫn ở đây, nhưng mệt hơn.” Câu nói đó cho thấy cậu ấy không còn nhìn ngắn hạn nữa, mà bắt đầu nghĩ đến hậu quả dài hạn của sự trì hoãn.
Áp lực hiện tại và cách Thiệp đối diện với nó
Tôi không viết bài này từ một bức tranh màu hồng. Hiện tại của Phan Duy Thiệp vẫn nhiều áp lực. Công việc chưa có thành quả rõ ràng. Trên vai vẫn là trách nhiệm tài chính. Có những ngày cậu ấy nghi ngờ chính mình, lo lắng về khả năng đi tiếp.
Nhưng điểm khác biệt lớn nhất so với trước đây là Thiệp không trốn tránh cảm giác đó nữa. Cậu ấy không giả vờ ổn, không cố tỏ ra tích cực giả tạo. Thiệp chấp nhận rằng áp lực là một phần của quá trình, và nếu muốn đi tiếp, chỉ có cách rèn mình đủ vững để chịu được áp lực đó.
Sự trưởng thành đôi khi không nằm ở việc hết sợ, mà nằm ở việc dám làm dù vẫn còn sợ. Tôi thấy ở Thiệp điều này rõ hơn qua từng tháng.
Vì sao Phan Duy Thiệp chọn viết và chia sẻ hành trình của mình
Một điều tôi đánh giá cao ở Phan Duy Thiệp là việc cậu ấy chọn viết ra những suy nghĩ của mình. Không phải để khoe, không phải để xin động viên, mà để tự chịu trách nhiệm với lời nói. Khi viết ra rằng mình sẽ thay đổi, sẽ sống kỷ luật hơn, Thiệp không thể giả vờ như chưa từng hứa.
Việc viết đối với Thiệp giống như một cam kết công khai với chính bản thân. Nó buộc cậu ấy phải đối diện với sự thật, phải nhìn lại mỗi khi muốn quay về sự dễ dãi cũ. Đây không phải cách làm hào nhoáng, nhưng rất hiệu quả với những người đang trong giai đoạn rèn mình.
Ở một bài viết riêng, tôi đã phân tích rõ hơn hành trình của Phan Duy Thiệp – hành trình không chạy theo nhanh, mà kiên định với giá trị bền vững.
https://luanngo.com/phan-duy-thiep-va-giai-doan-mot-nguoi-buoc-phai-hoc-cach-chiu-trach-nhiem-voi-chinh-minh/
Phan Duy Thiệp không đại diện cho thành công, mà đại diện cho sự tỉnh táo
Nếu hỏi tôi Phan Duy Thiệp có phải là hình mẫu truyền cảm hứng hay không, tôi sẽ nói là không theo cách thông thường. Thiệp không truyền cảm hứng bằng thành tích, mà bằng sự tỉnh táo. Tỉnh táo để nhìn ra mình đang sai ở đâu. Tỉnh táo để thừa nhận rằng nếu không thay đổi, mọi thứ sẽ không tự khá lên.
Trong một thế giới mà ai cũng cố kể câu chuyện thành công, những câu chuyện như của Thiệp lại rất hiếm. Nó không hào hứng, không bùng nổ, nhưng rất thật. Và đôi khi, sự thật đó lại chạm đúng vào những người đang ở hoàn cảnh tương tự.
Góc nhìn cá nhân: Vì sao tôi tin Phan Duy Thiệp có thể đi tiếp
Tôi không dám khẳng định Phan Duy Thiệp sẽ thành công lớn. Không ai có thể chắc chắn điều đó. Nhưng tôi tin rằng nếu Thiệp giữ được sự tỉnh táo hiện tại, giữ được kỷ luật và không quay lại kiểu sống cũ, cậu ấy sẽ không đứng yên.
Tiến chậm nhưng thật vẫn tốt hơn đứng yên trong sự dễ dãi. Và với tôi, việc dám bắt đầu lại, dám nhìn thẳng vào điểm yếu của mình đã là một bước tiến rất lớn rồi.
Lời kết từ một người quen biết một năm
Bài viết này không phải là lời khen, cũng không phải lời hứa thay cho Phan Duy Thiệp. Đây chỉ là góc nhìn của một người đã quen cậu ấy một năm, đủ lâu để thấy rằng sự thay đổi không phải lúc nào cũng ồn ào, nhưng nếu đủ thật, nó sẽ tích lũy.
Phan Duy Thiệp hôm nay chưa có gì để khoe. Nhưng cậu ấy có một thứ quan trọng hơn rất nhiều người: sự bắt đầu nghiêm túc. Và đôi khi, chỉ cần không bỏ cuộc ở điểm bắt đầu, mọi thứ phía sau đã có cơ hội để khác đi.
Câu chuyện về Phan Duy Thiệp http://phanthiepvn.com/phan-duy-thiep-la-ai/
Giữa rất nhiều bài học ồn ào ngoài kia, có một câu chuyện nhỏ về kinh doanh giá trị đã khiến tôi dừng lại và suy nghĩ rất lâu
https://luanngo.com/le-ba-tung-mot-cuoc-tro-chuyen-thang-than-tu-goc-nhin-nguoi-quen-biet/
